Bebeklerde Diş Çıkarma: Belirtileri, Sırası ve Diş Çıkarma Dönemi

Bebeklerde Diş Çıkarma

Bebeklerde diş çıkarma genellikle 6. ay civarında başlar; ilk olarak çoğunlukla alt ön kesici dişler görünür ve süt dişlerinin tamamlanması yaklaşık 3 yaşına kadar devam eder. Bu dönemde salya artışı, eşyaları ısırma isteği, diş etinde hassasiyet ve hafif huzursuzluk görülebilir. Ancak yüksek ateş, yoğun öksürük, kusma ve ishal diş çıkarmanın olağan belirtileri değildir. Diş çıkaran bebeği rahatlatmak için temiz parmakla diş eti masajı ve buzdolabında soğutulmuş güvenli diş kaşıma ürünleri kullanılabilir.

Bebeklerde Diş Çıkarma Ne Zaman Başlar?

Bebeklerde diş çıkarma çoğunlukla 6 ile 10. aylar arasında başlar. Bununla birlikte dişlerin diş eti içinde hareket etmeye başlamasına bağlı belirtiler, diş görünmeden haftalar önce ve bazı bebeklerde 3–4. aydan itibaren fark edilebilir.

Diş çıkarma zamanı her bebekte aynı değildir. Genetik özellikler, bebeğin doğum zamanı ve gelişim hızı ilk dişin görülme dönemini etkileyebilir.

Bazı bebekler 4. ayda diş çıkarırken bazı bebeklerin ilk dişi 12–14. aylarda görülebilir. Bebeğin büyüme ve gelişimi normalse bu farklılık her zaman bir sağlık sorunu anlamına gelmez.

Bebekler Kaç Aylıkken Diş Çıkarır?

Bebekler genellikle 6 aylıkken diş çıkarmaya başlar ancak 4–12 ay arasındaki başlangıçlar da görülebilir. İlk dişin çıktığı ay kadar dişlerin hangi sırayla geldiği de bebekler arasında değişebilir.

Diş çıkarma dönemleri genel olarak şu şekilde değerlendirilebilir:

  • 3–4 ay: Salya ve ağza eşya götürme artabilir ancak bu durum her zaman diş çıkarıldığı anlamına gelmez.
  • 4–6 ay: Bazı bebeklerde ilk diş görülebilir.
  • 6–10 ay: Alt ön kesici dişlerin çıkması en sık bu dönemde başlar.
  • 8–12 ay: Üst ön kesici dişler görünmeye başlayabilir.
  • 12–24 ay: Yan kesiciler, ilk azılar ve köpek dişleri çıkar.
  • 24–33 ay: İkinci süt azıları tamamlanır.

Prematüre doğan bebeklerde dişler kronolojik yaşa göre daha geç görünebilir. Bu durumda bebeğin düzeltilmiş yaşı ve genel gelişimi birlikte değerlendirilir.

İlk diş henüz çıkmamış olsa bile bebeğin ilk diş hekimi kontrolünün bir yaşını geçmeden planlanması, ağız bakımına erken başlanmasına yardımcı olur.

Bebeklerde Diş Çıkarma Belirtileri Nelerdir?

Bebeklerde diş çıkarma belirtileri arasında salya artışı, diş etinde hassasiyet, eşyaları ısırma isteği ve hafif huzursuzluk bulunur. Belirtiler dişin görünmesinden birkaç gün veya hafta önce başlayabilir.

En sık karşılaşılan bebeklerde diş çıkarma belirtileri şunlardır:

  • Normalden fazla salya akması
  • Ellerini ve oyuncakları ağzına götürme
  • Sert yüzeyleri ısırmaya çalışma
  • Diş etinde kızarıklık ve hassasiyet
  • Dişin geleceği bölgede küçük kabarıklık
  • Beslenme sırasında kısa süreli isteksizlik
  • Hafif huzursuzluk
  • Uyku düzeninde geçici değişiklik
  • Salya temasına bağlı ağız çevresi kızarıklığı
  • Diş etini kaşıma isteği

Salya artışı ve eşyaları ağza götürme, bebeklerin normal gelişim sürecinde de görülebilir. Bu nedenle yalnızca bu belirtilere bakarak bebeğin kesin olarak diş çıkardığı söylenemez.

Diş etinde belirginleşen beyaz çizgi veya sertlik, belirtilerin diş çıkarmayla ilişkili olma ihtimalini güçlendirir.

Bebeğin Diş Çıkardığı Nasıl Anlaşılır?

Bebeğin diş çıkardığı, diş etindeki sınırlı şişlik ve beyazlaşmanın salya artışı ile ısırma isteğine eşlik etmesiyle anlaşılabilir. Temiz bir parmakla diş etine hafifçe dokunulduğunda yüzeye yaklaşmış dişin sertliği hissedilebilir.

Diş çıkarma belirtileri genellikle dişin geleceği bölgede yoğunlaşır. Bebek özellikle o bölgeyi parmağıyla kaşımaya veya oyuncaklarını aynı tarafla ısırmaya çalışabilir.

Diş çıkardığını düşündüren işaretler şunlardır:

  • Diş eti üzerinde beyaz bir çizginin belirmesi
  • Sınırlı kızarıklık ve kabarıklık
  • Diş eti altında sertlik hissedilmesi
  • Dişin küçük bir ucunun görünmesi
  • Bebeğin ısırınca rahatlaması
  • Belirtilerin birkaç gün içinde artıp azalması

Bebeğin diş etini kontrol ederken eller temiz olmalı ve dokuya sert baskı uygulanmamalıdır. Diş etini bir cisimle kazımak veya dişi çıkarmaya çalışmak yaralanmaya ve enfeksiyona neden olabilir.

Diş Çıkaran Bebeğin Damak Görüntüsü Nasıl Olur?

Diş çıkaran bebeğin damak görüntüsünde, dişin geleceği bölgede hafif şişlik, kızarıklık ve beyaz bir çizgi veya nokta görülebilir. Diş yüzeye yaklaştıkça diş eti daha gergin ve açık renkli görünebilir.

Diş çıkaran bebeğin damak görüntüsü şu özellikleri gösterebilir:

  • Bölgesel ve sınırlı kabarıklık
  • Normalden daha kırmızı veya pembe görünüm
  • Diş eti altında beyaz sertlik
  • İnce beyaz çizgi
  • Diş minesinin küçük bir ucunun görünmesi
  • Diş etinde hafif parlaklık ve gerginlik

Bazı bebeklerde dişin üzerinde mavimsi veya morumsu bir kabarıklık oluşabilir. Sürme kisti olarak adlandırılabilen bu görünüm çoğu zaman dişin çıkmasıyla küçülür ancak büyük, kanayan veya uzun süre geçmeyen şişlikler değerlendirilmelidir.

Diş etindeki her beyaz nokta çıkmakta olan diş değildir. Kolayca silinen beyazlık, yaygın ağız yaraları, kötü koku, irin veya kanama varsa farklı bir ağız sorunu düşünülebilir.

Normal diş sürmesine bağlı değişikliklerle iltihaba bağlı diş eti şişmesi birbirinden ayrılmalıdır. Şişlik yüz bölgesine yayılıyor veya bebeğin beslenmesini engelliyorsa çocuk diş hekimine başvurulmalıdır.

Diş Çıkaran Bebeğin Damak Görüntüsü

Bebeklerde Diş Çıkarma Görüntüsü Nasıl Değişir?

Bebeklerde diş çıkarma görüntüsü önce diş etinde kabarıklık ve beyazlaşma, ardından küçük bir mine ucunun belirmesi ve son olarak diş kronunun yükselmesi şeklinde değişir. Bu değişim birkaç gün içinde başlayabilse de dişin tamamen görünür hâle gelmesi daha uzun sürebilir.

Diş sürme görüntüsü genel olarak üç aşamada ilerler:

  1. Diş eti altında belirginleşme: Dişin geleceği bölgede hafif şişlik, sertlik ve açık renkli bir çizgi oluşur.
  2. Dişin diş etini geçmesi: Beyaz mine ucu küçük bir nokta veya keskin olmayan çıkıntı şeklinde görülür.
  3. Diş kronunun yükselmesi: Dişin görünen bölümü günler veya haftalar içinde giderek uzar.

Dişin yüzeye çıktığı ilk dönemde diş eti kenarı hafif kızarık kalabilir. Diş yükseldikçe dokudaki gerginlik ve hassasiyet genellikle azalır.

Görüntünün her iki tarafta tamamen simetrik olması gerekmez. Aynı gruptaki iki dişten biri diğerinden birkaç gün veya hafta önce çıkabilir.

Bebeklerde Diş Çıkarma Görüntüsü

Bebeklerde Diş Çıkarma Sırası Nasıldır?

Bebeklerde diş çıkarma sırası genellikle alt ön kesicilerle başlar; üst ön kesiciler, yan kesiciler, ilk azılar, köpek dişleri ve ikinci azılarla devam eder. Zamanlama değişebilse de süt dişlerinin sürme sırası çoğu bebekte benzerdir.

Süt dişiYaklaşık çıkma dönemi
Alt orta kesici dişler6–10 ay
Üst orta kesici dişler8–12 ay
Üst yan kesici dişler9–13 ay
Alt yan kesici dişler10–16 ay
Üst birinci azı dişleri13–19 ay
Alt birinci azı dişleri14–18 ay
Üst köpek dişleri16–22 ay
Alt köpek dişleri17–23 ay
Alt ikinci azı dişleri23–31 ay
Üst ikinci azı dişleri25–33 ay

Bu ay aralıkları kesin bir takvim değildir. Bir dişin birkaç ay erken veya geç çıkması tek başına gelişim problemi anlamına gelmez.

Yaklaşık 3 yaşına gelindiğinde çocukların çoğunda 10’u üst, 10’u alt çenede olmak üzere toplam 20 süt dişi bulunur. Süt dişlerinin ilerleyen yıllardaki değişimi hakkında süt dişleri ne zaman dökülür içeriğinden bilgi alınabilir.

Bebeklerde İlk Hangi Diş Çıkar?

Bebeklerde ilk olarak çoğunlukla alt çenedeki iki orta kesici diş çıkar. Bu dişler alt dudağın hemen arkasında, diş eti üzerinde beyaz bir çizgi veya küçük çıkıntı şeklinde görünmeye başlar.

Alt orta kesici dişlerden biri diğerinden önce çıkabilir. İkinci diş çoğu zaman kısa bir süre sonra görünür ancak iki diş arasında birkaç haftalık fark bulunması da mümkündür.

Daha seyrek olarak ilk diş üst çeneden veya yan kesici bölgesinden çıkabilir. Dişin alışılmış sıradan farklı gelmesi, diş yapısında başka bir sorun yoksa çoğunlukla tek başına endişe nedeni değildir.

Bebeklerde Üst Dişler Ne Zaman Çıkar?

Bebeklerde üst orta kesici dişler genellikle 8–12. aylar arasında çıkar. Üst yan kesici dişler ise çoğunlukla 9–13. aylar arasında görünmeye başlar.

Üst ön dişler çıkarken bebek üst dudağını kaşımaya, parmaklarını bu bölgeye götürmeye veya oyuncakları ön tarafla ısırmaya çalışabilir. Diş etinde öncelikle beyazlaşma ve hafif şişlik görülür.

Üst dişler alt dişlerden önce de çıkabilir. Sürme sırasındaki küçük farklılıklar normal kabul edilebilir ve bebeğin dişlerinin ileride çapraşık olacağı anlamına gelmez.

Bebeklerde Azı Dişleri Ne Zaman Çıkar?

Bebeklerde ilk süt azı dişleri çoğunlukla 13–19. aylar arasında, ikinci süt azıları ise 23–33. aylar arasında çıkar. Azı dişlerinin geniş çiğneme yüzeyi nedeniyle diş etinde daha büyük bir alan hassaslaşabilir.

İlk azı dişleri, yan kesicilerin arkasında ve köpek dişleri çıkmadan önce görünür. Bu nedenle diş dizisinde geçici bir boşluk varmış gibi görülebilir.

Azı dişlerinin çıktığı dönemde:

  • Arka diş etinde kabarıklık oluşabilir.
  • Bebek sert yüzeyleri arka bölgesiyle ısırmaya çalışabilir.
  • Çiğneme sırasında kısa süreli hassasiyet görülebilir.
  • Uyku düzeni birkaç gün etkilenebilir.
  • Beslenme isteği geçici olarak azalabilir.

Azı dişlerinin çıkması normalden uzun sürse bile diş etini kesmek veya üzerine sert bir cisimle baskı uygulamak doğru değildir.

Bebeklerde Köpek Dişleri Ne Zaman Çıkar?

Bebeklerde köpek dişleri genellikle 16–23. aylar arasında çıkar. Üst köpek dişleri çoğunlukla 16–22. aylar, alt köpek dişleri ise 17–23. aylar arasında görünür.

Köpek dişleri ön kesiciler ile birinci azı dişlerinin arasında yer alır. Uç kısmı diğer dişlere göre daha sivri olduğu için diş etinde belirgin beyaz bir nokta görülebilir.

Bu dönemde çocuğun hareketliliği ve katı gıda tüketimi de artmış olacağından her huzursuzluk diş çıkarmaya bağlanmamalıdır. Yüksek ateş, kusma veya belirgin hastalık bulgularında farklı nedenler araştırılmalıdır.

Bebeklerde Diş Çıkarma Süreci Ne Kadar Sürer?

Tek bir dişin diş etini geçme süreci birkaç gün sürebilir ancak dişin görünen kısmının tamamen yükselmesi birkaç haftayı bulabilir. Bütün süt dişlerinin tamamlanması ise yaklaşık 2,5–3 yaşına kadar devam eder.

Hassasiyet çoğunlukla dişin diş etini geçmesinden önceki ve sonraki birkaç günde daha belirgindir. Diş ucu görünmeye başladıktan sonra baskı hissi genellikle azalır.

Diş çıkarma belirtileri sürekli aynı şiddette devam etmez. Bir dişin çıkmasının ardından bebek rahatlayabilir, sonraki diş yüzeye yaklaşırken belirtiler yeniden başlayabilir.

Haftalarca kesintisiz devam eden yoğun ağlama, iştahsızlık veya uyku bozukluğu yalnızca diş çıkarma süreciyle açıklanmamalıdır.

Diş Çıkaran Bebek Nasıl Rahatlatılır?

Diş çıkaran bebek, temiz parmakla yapılan hafif diş eti masajı ve buzdolabında soğutulmuş güvenli diş kaşıma ürünleriyle rahatlatılabilir. Uygulamalar bebeğin yaşına uygun olmalı ve boğulma riski oluşturmamalıdır.

Diş çıkaran bebeği rahatlatmak için:

  • Ellerinizi yıkadıktan sonra diş etine temiz parmakla hafifçe masaj yapın.
  • Tek parça, sağlam ve yaşına uygun diş kaşıma halkası kullanın.
  • Diş kaşıma ürününü buzdolabında soğutun ancak dondurmayın.
  • Temiz ve serin bir bezin güvenli şekilde çiğnenmesine izin verin.
  • Salya nedeniyle tahriş olan ağız çevresini nazikçe kurulayın.
  • Bebeği kucağa alarak veya oyunla dikkatini başka yöne çekin.
  • Ek gıdaya geçmiş bebeklere yaşına uygun serin gıdaları gözetim altında sunun.

Dondurulmuş ürünler diş etine zarar verebilir. İçinde sıvı bulunan ve yırtılma ihtimali olan diş kaşıma oyuncakları yerine sağlam ürünler tercih edilmelidir.

Bebek çok rahatsızsa ilaç kullanmadan önce çocuk doktoruna danışılmalıdır. İlacın türü ve dozu bebeğin yaşı, kilosu ve sağlık durumuna göre belirlenmelidir.

Bebekler Diş Çıkarırken Ne Yapılmalı?

Bebekler diş çıkarırken diş etleri temiz tutulmalı, güvenli rahatlatma yöntemleri kullanılmalı ve ilk diş görünür görünmez ağız bakımına başlanmalıdır. Diş sürmesi doğal bir gelişim sürecidir ve diş etini kesme gibi bir müdahale gerektirmez.

İlk diş çıkmadan önce bebeğin diş etleri temiz, nemli bir bez veya gazlı bezle silinebilir. İlk diş göründüğünde küçük başlı, yumuşak kıllı bir bebek fırçası kullanılmalıdır.

Bebek dişleri için:

  • Günde iki kez fırçalama yapılmalıdır.
  • Pirinç tanesi kadar florürlü diş macunu kullanılmalıdır.
  • Bebeğin fırçayı veya macunu tek başına kullanmasına izin verilmemelidir.
  • Uyku sırasında şekerli içecek bulunan biberon verilmemelidir.
  • Emzik bal, şeker veya pekmeze batırılmamalıdır.
  • Biberon ve kaşıklar ağızla temizlenerek bebeğe verilmemelidir.

Süt dişleri çıkar çıkmaz çürük gelişebilir. Risk faktörleri ve korunma yöntemleri için diş çürümesinin nedenleri hakkında bilgi alınabilir.

Benzokain veya lidokain gibi uyuşturucu maddeler içeren ağız jelleri hekim önerisi olmadan kullanılmamalıdır. Kehribar diş kolyeleri de boğulma ve boğaza dolanma riski nedeniyle bebeğe takılmamalıdır.

Bebeklerde Diş Çıkarma Döneminde Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Bebekte 38°C veya üzerinde ateş, sürekli kusma, ishal, yoğun öksürük, beslenememe ya da belirgin halsizlik varsa belirtiler yalnızca diş çıkarmaya bağlanmamalıdır. Bu bulgular enfeksiyon veya başka bir sağlık sorunundan kaynaklanabilir.

Şu durumlarda çocuk doktoru veya çocuk diş hekimi değerlendirmesi gerekir:

  • 38°C veya üzerinde ateş
  • Sürekli veya şiddetli ağlama
  • Beslenmeyi reddetme
  • Az idrar yapma ve ağız kuruluğu gibi susuzluk belirtileri
  • Tekrarlayan kusma veya uzun süren ishal
  • Yoğun veya devam eden öksürük
  • Nefes almakta ya da yutkunmakta zorlanma
  • Diş etinde irin, kötü koku veya yaygın kanama
  • Yüz ya da çenede şişlik
  • Ağız içinde çok sayıda yara veya silinmeyen beyazlık
  • Diş etinde büyüyen koyu renkli şişlik
  • Çıkmakta olan dişin gevşek görünmesi
  • Bebeğin ağzına darbe alması

İlk dişin çıkmasıyla birlikte, en geç birinci yaş civarında çocuk diş hekimliği kontrolü planlanabilir. Muayenede dişlerin gelişimi, ağız bakımı, beslenme alışkanlıkları ve çürük riski değerlendirilir.

Sıkça Sorulan Sorular

2 aylık bebek diş çıkarabilir mi?

Evet, 2 aylık bir bebeğin diş çıkarması mümkündür ancak oldukça nadirdir. Bu dönemde görülen salya artışı ve elini ağza götürme çoğunlukla normal gelişim davranışlarıdır. Diş etinde sert ve beyaz bir yapı fark edilirse çocuk diş hekimine gösterilebilir.

4 aylık bebek diş çıkarır mı?

Evet, bazı bebekler 4 aylıkken ilk dişini çıkarabilir. Özellikle ailede erken diş çıkarma öyküsü varsa bu durum görülebilir. Bebeğin gelişimi normalse tek başına erken başlangıç genellikle sorun oluşturmaz.

5 aylık bebek diş çıkarır mı?

Evet, 5 aylık bebeklerde diş çıkarma normal kabul edilebilecek bir zamandadır. Alt ön diş etinde beyazlaşma, kabarıklık, salya ve ısırma isteği birlikte görülebilir.

Bebeklerde en zor çıkan diş hangisidir?

Bebeklerde azı dişleri, geniş yüzeyleri nedeniyle daha fazla diş eti alanını etkileyebilir ve bazı çocuklarda daha rahatsız edici olabilir. Köpek dişleri de sivri şekilleri nedeniyle hassasiyet oluşturabilir. Ancak en zor çıkan diş her bebekte farklıdır.

Diş çıkaran bebek ateşlenir mi?

Diş çıkarma yüksek ateşe neden olmaz. Vücut sıcaklığında çok hafif bir artış görülebilse de 38°C veya üzerindeki ateş enfeksiyon gibi farklı nedenler açısından değerlendirilmelidir.

Diş çıkaran bebeklerde öksürük olur mu?

Diş çıkarma doğrudan öksürüğe neden olmaz. Artan salya bazı bebeklerde kısa süreli boğaz temizleme veya hafif öksürme hissi oluşturabilir. Sürekli, şiddetli veya nefes darlığıyla birlikte görülen öksürükte doktora başvurulmalıdır.

Diş çıkaran bebeklerde kusma görülür mü?

Kusma, diş çıkarmanın olağan bir belirtisi değildir. Tekrarlayan kusma enfeksiyon, beslenme sorunu veya başka bir sağlık durumuyla ilişkili olabilir. Bebeğin sıvı alamaması hâlinde değerlendirme geciktirilmemelidir.

Diş çıkarırken diş etinde beyaz nokta normal mi?

Evet, diş etindeki sınırlı ve sert beyaz nokta çıkmakta olan dişin ucu olabilir. Ancak beyazlık silinebiliyor, yayılıyor, yara şeklinde görünüyor veya bebeğin beslenmesini etkiliyorsa farklı bir ağız sorunu düşünülebilir.

Patlayan diş kaç günde tamamen çıkar?

Dişin ucu göründükten sonra yükselmesi birkaç gün ile birkaç hafta arasında sürebilir. Kesin süre dişin konumuna ve bebeğin gelişimine göre değişir. Belirtiler genellikle diş eti üzerindeki baskı azaldıkça hafifler.

Bebeklerde erken diş çıkması normal midir?

Evet, bebeğin genel gelişimi normalse 4–5. aylarda diş çıkması çoğunlukla normal bir bireysel farklılıktır. Doğumda mevcut olan veya ilk haftalarda çıkan dişler ise sallanma, beslenmeyi engelleme ve ağız dokularını yaralama yönünden değerlendirilmelidir.

Bebeklerde diş çıkarma zamanı ve belirtilerin şiddeti her çocukta farklı olabilir; çoğu bebekte ilk diş yaklaşık 6. ayda görülür ve süt dişleri 3 yaş civarında tamamlanır. Diş sürmesiyle açıklanamayan ateş, kusma, yoğun öksürük, beslenememe veya ağız içinde anormal şişlik varsa Kocaeli diş kliniği Dentalys’te çocuk diş hekimi değerlendirmesi alınabilir.

Bilgi Al